خواف شهر میراث های ماندگار
صفحات وبلاگ
کلمات کلیدی مطالب
     

     در انتهای خیابان مدرس بنایی پابرجاست که می توان گفت از قدمت زیادی برخوردار است و آن یخدان یا یخچال طبیعی است حدود 20 متر ارتفاع ، 5/7 متر عرض 15 متر عمق که تمام بدنه کف و طاق بدنه از آجر ساخته شده است . این یخدان که شکل مخروطی دارد و قطر دیوارهایش تقریباًزیاد است در زمینی به مساحت 70 تا 80 متر بنا گردیده است قطر دیوار از پایین به بالا کم میشود داخل آن یک یا دو متر از سطح زمین پایین تر است در وسط گود چاهی حفر کرده اند تا آب یخهای ذوب شده داخل چاه برود . جهت طولی گود بیشتر شمالی و جنوبی بوده است . در گذشته دو دیوار در کنار این یخدان قرار داشته است که تا غروب آفتاب مانعی جهت رسیدن نور خورشید به آن می شده است . دو دیوار مذکور بصورت 90 درجه به هم متصل بوده اند ، طوری که طرفی که یخدان بوده ، همیشه در سایه قرار داشته است . طریقه ساخت یخ بدین صورت بوده که آب سرد قنات نوده در پشت دو دیوار مجاور یخدان در محلهایی مناسب وارد می شده است تا بر اثر سردی هوا تبدیل به یخ شود بعد عده ای از مردم یخهای بوجود آمده را به وسیله ابزاری از قبیل کلنگ و قطعه قطعه می کردند در یخدان اصلی روی هم بصورت لایه لایه قرار داده ، وسط هر لایه مقداری کاه جهت کندن دوباره برای استفاده در تابستان می ریختند . یخها را نزدیک سقف روی هم گذاشته در یخدان را با گل می بستند تا یخها تا تابستان به همین صورت باقی بماند . در تابستان معمولاً از اردیبهشت به بعد در یخدان را باز کرده ، از یخها استفاده می کردند برای هر کیلو یخ دو پول می پرداختند . در آن زمان هر ده پول یک ریال بوده است این یخدانها بیشتر در کنار شهر در آبراهه های کوههای مجاور خواف ساخته شده است . نزدیک این یخچالها که هم اکنون یکی از آنها به طور کلی از بین رفته است ، آب انبار بزرگی به نام حوض آقا حسین بنا گردیده که محل ذخیره‏ی آب تابستان بوده . که از بارانهای زمستان و بهار آب گیری می شده است . از کنار ایوان ورودی پلکانی ساخته شده تا هر قدر که سطح آب پایین رفت توسط پلکانها بتوان از قسمت پایین تر آب انبار ، آب برداشت . امروز آب انبار باتغییر کاربری به عنوان اداره میراث فرهنگی شهرستان خواف مورد استفاده قرار می گیرد .

 


[ ۱۳۸٩/٩/٢٤ ] [ ۱۱:۳۱ ‎ق.ظ ] [ حمید یاررودی ]
حمید یاررودی
حمید یاررودی کارشناسی آموزش ابتدایی کارشناسی ارشد برنامه ریزی درسی آموزگار مقطع ابتدایی استان خراسان رضوی شهرستان خواف Email: hamid_yar@ymail.com
نویسندگان وبلاگ:
مطالب اخیر:
دوستان من:
کدهای اضافی کاربر :